MARS’TAKİ İLK ŞEHİR

SpaceX, 2024 senesinde astronotları Mars gezisine göndermeyi amaçlıyor. Peki, oraya gittiklerinde ne yapacaklar? Bu gezi, Elon Musk’ın insanoğlunu gezegenler arası bir ırk haline getirme hedefinin bir başlangıcı olacak. SpaceX’in bunu başarması ve insanların gelebilmesi için öncelikle Mars üssünü inşa etmesi gerekecek. Zaman geçtikçe de ilk Mars şehrini.

İnsanlar, SpaceX’in üretmiş olduğu yeniden kullanılabilir Starship uzay araçlarıyla Mars’a seyahat edebilecek, insan uygarlığının temellerini dünya dışında bir gezegende başlatabilecekler. Peki ama hedef neden Mars? İlk giden astronotlar ilk Mars üssünü nasıl inşa edecekler? Mars’ta kendi kendine yetebilen bir şehir inşa etmek için neler gerekecek?

NEDEN MARS?

Mars ve Dünya’nın bazı benzerlikleri var. Ortalama 225 milyon km mesafedeki Mars, Dünya’nın en yakın ve yaşanabilir komşularından biridir. Eksenel eğimleri hemen hemen aynıdır. Mars, Dünya’ya benzer mevsimler yaşar. Bununla birlikte yörünge eksantriği çok daha büyüktür. Bu nedenle mevsimlerin uzunluğu değişir ve bir yıl, dünyadaki sürenin yaklaşık iki katı olarak sürer. En güzel yanı ise, bir günün uzunluğu neredeyse Dünya ile aynıdır. Çöl arazileri Dünya üzerindeki bazı bölgelere benzer.

Photo by Pixabay on Pexels.com

Jeolojik olarak Mars ve Dünya birçok ortak özelliği paylaşır ve her ikisi de karasal gezegenler olarak bilinir. Her iki gezegenin yüzeyinde de çoğunlukla bazalt olarak bilinen bir tür magmatik kaya bulunur. Her iki gezegeni oluşturan katmanlar benzerdir: Dünya gibi Mars’ın da bir atmosferi, kabuğu, mantosu ve bir çekirdeği vardır. Kayalık katmanlar bileşimde benzerdir. Aslında, bugüne kadar Mars’ta tanımlanan tüm kayalar ve tüm mineraller Dünya’da da bulunur.

Photo by Dag Brekke on Pexels.com

Tabii ki, iki gezegenin birbirinden farklı birçok özelliği de mevcut. Mars’ta Phobos ve Deimos olmak üzere iki adet ay vardır. Mars daha küçüktür, aktif plaka tektoniği yoktur ve şu anda aktif küresel manyetik alan yoktur. Atmosfer çok incedir ve çoğunlukla karbondioksitten oluşur.

Sıvı su, genellikle Mars’ta sabit değildir, bu nedenle şu anda ayakta duran su kütleleri (nehirler, göller veya denizler) yoktur. Ayrıca, Mars’ın yüzeyinde Dünya’ya göre daha fazla yara izi vardır. (Mars’ta plaka tektoniği ve ayrışma nedeniyle, yüzeyin birçoğu zamanla değişir.)

Photo by Pixabay on Pexels.com

Mars’ta Dünya’nın erken tarihlerinde nispeten benzer dünya olabilmesi ve yaşamın ortaya çıkıp çıkmaması da önemli bir sorudur. Ancak Mars, bir zamanlar potansiyel olarak yaşanabilir bir gezegen olmuş ve Dünya benzeri ortamlara ev sahipliği yapmış olabilir.

MARS’TA KENDİ KENDİNE YETEBİLEN BİR ŞEHİR YAPMAK

İlk astronotlar Mars’a ayak basmadan önce su ve enerji gibi temel ihtiyaçlarının orada olması gerekmektedir. SpaceX bunu başarmak için, 2022’deki mürettebatsız görevlerde yeniden kullanılabilir iki BFR (Büyük Falcon Roket) göndererek çok sayıda güneş paneli ve madencilik sistemi gibi önemli ekipmanları Mars’a taşımayı hedeflemektedir.

Photo by SpaceX on Pexels.com

Bu madencilik sistemi SpaceX’in otomatik yakıt üretim tesisinin temeli olacaktır. Bu tesis, Mars’ta bulunan yüksek miktarda karbondioksit ve su kaynağını işleyecektir ve Sabatier İşlemi kullanarak oksijen ve metan üretecektir. Eğer sıvılaştırılır ve astronotları Dünya’ya geri döndürmek için yakıt olarak kullanılırsa SpaceX, 2024’te Mars’a ilk insanları göndermeye başlayacaktır.

Mars, Dünya’nın neredeyse yarısı kadar güneş ışığı alır ancak yine de bir güneş ışığına sahiptir. Mars, biraz soğuk ama ısıtılabilir. Atmosferi bir miktar azot, argon ve diğer birkaç element içeren karbondioksitten oluşur, bu da Mars’ta sadece atmosferi sıkıştırarak bitki yetiştirebileceğimiz anlamına gelir. Mars’taki yer çekimi Dünya’nın yaklaşık %38’i kadardır, bu nedenle ağır şeyleri kaldırabilir ve etrafımıza bağlayabiliriz.

Photo by Chris LeBoutillier on Pexels.com

İLK MARS ÜSSÜ NASIL KURULACAK?

Bu görev, iki kargo gemisi ve gemi başına yaklaşık 6-8 kişiden oluşan iki mürettebat gemisinden oluşacaktır. Astronotların görevi otomatik yakıt üretim tesisinin yanısıra ilk Mars üssünü kurmaktır. Astronotlar, Mars’ta herhangi bir yerde kalabileceklerdir. İlk Mars üssünün nasıl görüneceği belli değildir. Buna rağmen bir çoğunluk, Uluslararası Uzay İstasyonu’na benzer bir tasarıma sahip olması gerektiğini önermiştir. Başka bir çoğunluk ise yoğun radyasyon ve kötü hava koşullarından korunmak için ilk üssün yer altında inşa edilmesi gerektiğini önermiştir. İlk şehirlerin, sakinlerin iç mekanı değiştirmek için kullanabileceği hareketli duvarlara sahip basit uzay kapsülleri olması da mümkündür.

Photo by SpaceX on Pexels.com

Mars yüzeyinde gezinmek için astronotlara araç da gerekli olacaktır. Bunun için NASA, basınçlı uzay keşif aracı geliştirmektedir. Bu araç, dört astronotu 72 saat taşıyabilmekte ve üzerinde bulunan birden fazla SUV ile astronotların Mars’ta 200 kilometreden fazla seyahat etmesini sağlayabilmektedir.

Bir de astronotlara nasıl yiyecek temini yapılacağı konusu vardır. Mars’taki ilk astronotlar, Uluslararası Uzay İstasyonu’ndaki astronotlar gibi yanlarına hafif ve kompakt olan vakumlu gıda paketlerinden alacaklardır. Yiyeceklerini taze yetiştirilen ürünlerle takviye etmek ve yetişen gıdaları denemek için muhtemelen yanlarında kendi seralarını getireceklerdir.

Photo by Kaboompics .com on Pexels.com

MARS’A İLK YERLEŞİMLER

Yaşam alanları, sert ortamdan korurken, kamusal ve özel alanlar arasında bir denge bulmayı gerektirecektir. Şehirlerin zaman içinde Dünya’daki inşaat değişikliklerine benzer şekilde gelişmesi mümkündür. Bu nedenle ilk şehir, gelecekteki kolonistlerin nasıl yaşayacağına benzemeyebilir.

Mars tozlu bir çöle benzediğinden, doğal ormanlar bir seçenek değildir. Bunun yerine, ilk şehirler yapay ormanlara da benzeyebilir.

YAPAY ORMANLAR

MIT’in “Redwood Ormanı” tasarımı, Mars şehir tasarım yarışmasında mimarlıkta birincilik kazanmıştır. Ağaç habitatları, yüzeydeki kubbelerin içinde yaşayacak ve altında tüneller olacaktır. Orman; sakinlerine, yüzeyin altındaki tünellerde ısı ve radyasyondan koruyan özel alanlar sağlayacaktır.

Photo by Ricardo Esquivel on Pexels.com

Dünya’nın azalan kaynakları göz önüne alındığında Mars bize bir sığınak olabilir. Ancak Mars’ta hayatta kalmak kolay değil. Mars’a gitmeden önce üstesinden gelinmesi gereken mühendislik zorluklarını da çözmemiz gerekir.

Mars, çocuklarımızı yetiştirmek için güzel bir yer olarak gözükmese de burada doğacak olan ilk nesil çocukların evleri Mars olacak. Yeraltı yaşam alanları, toz fırtınaları ve evde yetiştirilen yiyecekler alışkın oldukları şeyler olacak. Onlara göre Dünya, sadece gökyüzündeki bir başka gezegenden ibaret olacak. Peki tüm bu koşulları göz önünde bulundurduğumuzda, siz olsanız Mars gezegeninde yaşamak ister miydiniz?

KAYNAKLAR

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s